Xem Nhiều 12/2022 #️ Cuộc Đời Chân Thực Của Hàn Tín: Thành Bại Bởi Một Tri Kỷ, Tồn Vong Dưới Tay Hai Phụ Nữ / 2023 # Top 14 Trend | Boxxyno.com

Xem Nhiều 12/2022 # Cuộc Đời Chân Thực Của Hàn Tín: Thành Bại Bởi Một Tri Kỷ, Tồn Vong Dưới Tay Hai Phụ Nữ / 2023 # Top 14 Trend

Cập nhật thông tin chi tiết về Cuộc Đời Chân Thực Của Hàn Tín: Thành Bại Bởi Một Tri Kỷ, Tồn Vong Dưới Tay Hai Phụ Nữ / 2023 mới nhất trên website Boxxyno.com. Hy vọng nội dung bài viết sẽ đáp ứng được nhu cầu của bạn, chúng tôi sẽ thường xuyên cập nhật mới nội dung để bạn nhận được thông tin nhanh chóng và chính xác nhất.

Sau khi Hàn Tín qua đời, trước mộ phần của ông người ta treo đôi câu đối, đại ý rằng: Sống chết do một người tri kỷ, tồn vong bởi hai người phụ nữ. Vì sao lại như vậy?

Vương triều đại Hán tồn tại hơn 400 năm, là một vương triều tốn nhiều giấy mực nhất trong chiều dài lịch sử Trung Hoa với muôn vàn sắc thái khác nhau. Trên thế giới, tiếng Trung Quốc còn được gọi là tiếng Hán, chữ Trung Quốc gọi là chữ Hán, dân tộc Trung Quốc cũng được gọi là dân tộc Hán, và đại đa số người Trung Quốc cũng đều là người Hán. Tất cả những điều này đã cho thấy tầm ảnh hưởng của Hán triều đến nhường nào.

Nói đến triều đại nhà Hán, không thể không nhắc đến đại công thần khai quốc Hàn Tín. Dân gian xưa nay có câu: “Giang sơn nhà Hán do Hàn Tín thắng trận mà có”, có thể thấy công lao của Hàn Tín là vĩ đại nhất.

Trong lịch sử, Hàn Tín được mọi người tôn xưng là “Binh thánh” để nói nên tài năng cầm quân đánh trận của ông. Trong sự nghiệp cầm quân của Hàn Tín, không có trận đánh nào không thắng, không có trận tập kích nào của quân thù mà không đối đầu được. “Thủy vô thường thế, binh vô thường hình” đây chính là đặc điểm chiến đấu lớn nhất của Hàn Tín.

Trong tác chiến, trận pháp của ông biến hóa đa hình, lấy ít thắng nhiều, lấy yếu thắng mạnh, luôn tạo ra sự bất ngờ, trở tay không kịp cho kẻ thù. Chỉ trong khoảng thời gian ngắn ngủi hơn 30 năm, Hàn Tín đã bắt Ngụy Báo, trảm Trần Dư, thu phục Lý Tả Xa, Giáng Yên, giết Long Thả, công chiếm nước Tề, v.v. Nổi tiếng là những trận chiến như Ám Độ Trần Thương, An Ấp, Duy Thủy, đặc biệt là trận bao vây Cai Hạ, tiêu diệt bá nghiệp của Tây Sở Bá Vương Hạng Vũ.

Hàn Tín đã vì nhà Hán mà lập vô số công lao to lớn, một đời anh hùng, chí khí ngút trời. Ví như câu nói: “Thỏ khôn hết thì chó giỏi bị nấu, chim cao hết thì cung tốt bị cất, nước địch bị phá thì mưu thần hết đời”, bởi Hàn Tín lại là “công cao quá chủ” nên sau cùng phải nhận về một cái kết bi thương.

Sau khi Hàn Tín qua đời, trước mộ phần của ông người ta treo đôi câu đối, vế trên là: “Sinh tử nhất tri kỷ”, vế dưới là: “Tồn vong lưỡng phu nhân” (Sống chết do một người tri kỷ, tồn vong bởi hai người phụ nữ). Có thể nói, cả cuộc đời của Hàn Tín đều gói gọn trong hai vế đối này.

Sinh tử một tri kỷ

Cổ nhân có câu: “Cao sơn lưu thủy, tri kỷ khó tìm”, đối với người bình thường mà nói thì hai từ “tri kỷ” mang hàm nghĩa tương đối chính diện, là điều mà không phải ai cũng có thể tìm được cho mình trong đời. Tuy nhiên, đối với Hàn Tín, tri kỷ ấy vừa là vinh lại là hận, thật khó nói thành lời. Tại sao lại như vậy?

Cuộc đời của Hàn Tín thường được người đời nhận xét là: “Thành cũng Tiêu Hà, bại cũng Tiêu Hà”. Nói đến “tri kỷ” của Hàn Tín cũng chính là nói đến Tiêu Hà.

Những năm cuối của triều đại nhà Tần, thiên hạ đại loạn, các lộ quần hùng đua nhau quật khởi, Hàn Tín gia nhập vào quân đội Hạng Lương khởi nghĩa. Sau khi Hạng Lương chết, Hàn Tín quy thuận Hạng Vũ, vì là người biết võ công tinh nghệ cho nên được đảm nhiệm vị trí Kích Lang Trung.

Hàn Tín có nhiều cơ hội được tiếp cận Hạng Vũ và nhiều lần tiến cử mưu lược của mình cho Hạng Vũ, tuy nhiên Hạng Vũ lại không nhìn ra tài năng của ông, nên cũng không trọng dụng. Hàn Tín cho rằng dẫu có ở lại bên Hạng Vũ thì cũng chẳng có tiền đồ, nên khi Lưu Bang tiến vào Hán Trung, Vũ Đô, Ba Quận, Hàn Tín đã rời quân Sở sang đầu quân cho Lưu Bang.

Tiếc thay, sang đầu quân cho Lưu Bang, Hàn Tín vẫn không được trọng dụng nên chỉ giữ chức quan nhỏ trông coi lương thảo. Sau này Hàn Tín gặp Tiêu Hà, là người thân tín của Lưu Bang. Chỉ sau vài lần gặp mặt nói chuyện, Tiêu Hà đã phát hiện sở học kỳ tài của Hàn Tín, biết rằng tài năng của ông khó ai sánh được.

Hàn Tín cứ tưởng Lưu Bang sẽ trọng dụng nhưng sau rất nhiều ngày tại Hán Trung, vẫn không có người để mắt đến, ông đành ôm nỗi thất vọng rời đi. Tiêu Hà ý thức được rằng, nhà Hán không thể để mất một kỳ tài như vậy. Vì thế khi nghe tin Hàn Tín bỏ doanh trại mà đi, Tiêu Hà bất kể đêm hôm phi ngựa đuổi theo, đây cũng là khởi nguồn của điển tích “Tiêu Hà dưới trăng truy đuổi Hàn Tín”. Vì cấp bách nên Tiêu Hà không kịp bẩm báo Lưu Bang mà vội vàng lấy ngựa đi gấp trong đêm, khiến Lưu Bang hiểu nhầm Tiêu Hà bỏ trốn.

Đương thời, vì hoàn cảnh khó khăn, cuộc sống binh lính khổ cực nên rất nhiều binh sĩ đều đào ngũ. Lưu Bang thấy Tiêu Hà không từ mà biệt nên giật mình thất sắc, cho rằng đến người thân cận với mình như Tiêu Hà cũng bỏ đi thì biết phải làm sao? Nhưng sau đó Tiêu Hà đã đem Hàn Tín trở lại doanh trại và nói với Lưu Bang: “Nếu như ngài chỉ làm một Hán Trung vương, vậy thì tại hạ đem Hàn Tín về là việc dư thừa. Nhưng nếu như ngài muốn xưng bá thiên hạ, vậy Hàn Tín chính là một bậc tướng tài không thể không có”.

Lưu Bang nghe theo kiến nghị của Tiêu Hà, nhờ đó Hàn Tín nắm quyền thống soái quân đội Lưu Bang – ở đây không thể không khen ngợi sự thông minh, khéo léo và con mắt nhìn người của Tiêu Hà. Cũng kể từ đó, lịch sử đã viết nên truyền kỳ về một Hàn Tín đánh đâu thắng đó, uy danh thiên cổ, giúp nhà Hán giành lấy giang sơn. Tiêu Hà là người đã thành tựu nên Hàn Tín và cũng thành tựu nên giang sơn nhà Hán, nên người đời có câu: “Thành cũng Tiêu Hà”.

Vậy còn “bại cũng Tiêu Hà” là sao? Đây là việc sau khi Lưu Bang bình định thiên hạ, lập nên bá nghiệp thì bắt đầu đố kỵ với tài năng của đệ nhất công thần Hàn Tín. Nên dù có công lao to lớn, giúp nhà Hán đánh chiếm hơn nửa giang sơn thì Hàn Tín cũng không thoát khỏi kiếp nạn của mình.

Kết cục, Hàn Tín bị Tiêu Hà bày kế lừa vào Trường Lạc Cung rồi bị Lã Hậu giết chết. Vậy nên người đời lại nói: “Bại cũng Tiêu Hà”.

Tồn vong hai người phụ nữ

Hàn Tín vốn là hậu nhân của một danh gia vọng tộc, từ nhỏ đã thao lược binh thư, rèn luyện võ nghệ, nhưng sau này vì gia đạo suy vong, chỉ có thể cùng với mẫu thân sống cuộc đời nghèo khổ. Sau khi mẫu thân qua đời, Hàn Tín rơi vào cảnh cơm cũng không có mà ăn, bữa đói bữa no.

Tưởng chừng mạng vong, cơ may gặp người cứu giúp

Đường đường là một nam nhi cường tráng nhưng lại gặp cảnh cơ hàn, cuộc sống khốn đốn đủ điều, may thay có một người tốt bụng cùng thôn nhìn ra thực tài của Hàn Tín, cho rằng sau này nhất định sẽ làm nên việc lớn nên thường mời về nhà dùng bữa.

Nhưng vì đều là người cùng quê, hoàn cảnh cũng chẳng được sung túc đầy đủ, trong nhà cứ suốt ngày nuôi một thanh niên khỏe mạnh lâu ngày nên người vợ chịu không được. Vậy là mỗi ngày bà vợ đều cho cả nhà ăn cơm trước giờ ăn thường ngày, không chừa chút thức ăn nào cho Hàn Tín cả. Sau vài lần như vậy, Hàn Tín hiểu được dụng ý của vợ chủ nhà lên không đến nữa.

Không còn chỗ nương nhờ, Hàn Tín liên tiếp mấy ngày không có gì ăn. Một hôm, Hàn Tín đi qua một bờ sông, tình cờ gặp một người phụ nữ trung tuổi tên là Phiếu Mẫu đang giặt áo bên sông. Phiếu Mẫu thấy Hàn Tín gặp cảnh khó khăn nên nhường phần cơm mang theo cho ông, cũng từ đó, mỗi ngày Phiếu Mẫu đều mang cơm cho Hàn Tín. Sau này, khi bình định thiên hạ xong, Hàn Tín trở về quê nhà, đem nghìn lượng vàng để tạ ân cho Phiếu Mẫu.

Công thành danh toại, nữ nhân sát hại

Đây chính là nói tới Lã Hậu, vợ Lưu Bang. Sau khi bình định thiên hạ, vì Hàn Tín có công lao quá lớn, quá nửa giang sơn nhà Hán đều do một tay Hàn Tín đoạt về. Lưu Bang lo ngại Hàn Tín tạo phản, vậy nên đã nhiều lần kiếm cớ tước bỏ chức vị của Hàn Tín. Sau cùng Hàn Tín bị giáng xuống chức Hoài Âm Hầu nhưng Lưu Bang vẫn không yên lòng, bởi bản lĩnh của Hàn Tín quả thật là không ai sánh được.

Sau nhiều lần bày mưu tính kế, Lưu Bang cho người mời Hàn Tín vào cung nghị sự để giết hại nhưng bất thành. Hàn Tín cũng biết rõ được nạn này khó tránh, nhưng không ngờ lại bị Lã Hậu bày mưu với Tiêu Hà. Hàn Tín tin tưởng Tiêu Hà, bị Tiêu Hà lừa vào cung rồi bị Lã Hậu cho người giết chết, không những vậy còn cho người chu di tam tộc nhà Hàn Tín.

Đúng là: Sinh tử nhất tri kỷ, tồn vong lưỡng phụ nhân.

Những Status Ý Nghĩa Có Một Người Trong Đời Gọi Là Tri Kỷ / 2023

Cuộc sống thì muôn hình vạn trạng vậy nên cảm xúc của con người cũng biến đổi muôn vàn. Ngoài tình yêu, tình bạn và tình thân chúng ta vẫn còn một thứ tình cảm là kết tinh của cả ba tạo thành đó gọi là: tri kỷ

Tri kỷ không phân biệt gái trai, tuổi tác, sang hèn. Chỉ biết là những lúc ta buồn vui, vấp ngã, những bước ngoặt chông chênh trong cuộc đời thì vẫn luôn có người ở đó cùng ta.

Tri kỷ là người mà chúng ta có thể làm đủ trò với họ như một người bạn, có thể lãng mạn như một người yêu và lại là nơi tìm về sau những vấp ngã như một người thân.

Tri kỷ không giống như người yêu, không phải là người khiến ta lau nước mắt mà là người lặng lẽ lau nước mắt cho ta, là người chẳng hề khen ngợi nịnh nọt ta một lời nào nhưng lại hiểu và tin tưởng ta ngay cả khi mọi thứ đều quay lưng lại phía phía mình.

Tri kỷ không đòi hỏi quá nhiều thời gian bên nhau, không đòi hỏi quyền sở hữu duy nhất, không quá ích kỷ khi một người cho đi và người kia được nhận.

Tri kỷ! Tuyệt vời biết bao khi trong đời ta có một người xuất hiện bên ta với cái tên đặc biệt như thế.

Tri kỷ, chẳng phải lo chia tay bởi vốn dĩ chúng ta không nắm tay nhau bao giờ cả, bởi chúng ta luôn bước đi cùng nhau lặng lẽ và song hành, không trói buộc nhưng không buông bỏ.

Là người ta luôn có thể tin tưởng và lắng nghe ta, là người mà ta có thể san sẻ tất cả và được là chính mình khi ở bên họ.

Tri kỷ thật sự, là thấu hiểu, là thân thương ấm áp, là đồng điệu trong cách nghĩ, quan điểm sống cùng ta biết nâng niu trân trọng từ những điều nhỏ bé nhất.

Người ấy không nhất thiết phải là người luôn kè kè bên ta sớm tối, nhưng lại là người xuất hiện đầu tiên và ở lại bên ta cuối cùng khi ta vấp ngã.

Tri kỷ! Người có thể lặng im lắng nghe ta kể về chàng trai mà ta thầm nhớ, không một lời than trách ta ngu ngốc. Người duy nhất thấu hiểu những giọt nước mắt của ta như chính họ vậy, là người cho ta những lời khuyên khi ta bế tắc.

Tri kỷ, chẳng phải lo chia tay bởi vốn dĩ chúng ta không nắm tay nhau bao giờ cả, bởi chúng ta luôn bước đi cùng nhau lặng lẽ và song hành, không trói buộc nhưng không buông bỏ.

Tri kỉ cũng cần duyên. Mà tri kỉ, là duyên từ duyên, không phải duyên từ nợ. Hai người là tri kỉ của nhau không nợ nhau điều gì cả.

Tri kỷ, đó là một thứ tình tâm giao vừa ấm áp ngọt ngào như tình yêu, lại vừa nâng giữ trân trọng như tình thân.

Tri kỷ luôn là người hiểu ta nhất. Chỉ có người ấy mới biết được ta nghĩ gì , buồn gì, vui gì, thích gì, ghét gì… dù ta không cần nói gì hết, họ chỉ lặng lẽ dõi theo ta và cảm nhận được tất cả một cách chân thành.

Tri kỷ là người ta có thể nói thật nhất mọi ý nghĩ của mình ngay cả những chuyện thầm kín không bao giờ có thể chia sẻ cùng ai… kể cả những người thân trong gia đình.

Tri kỷ là người luôn kiên nhẫn lắng nghe ta kể lể đủ điều, nhất là về những điều phiền muộn, khó chịu, những ước mơ hoài bão tưởng chừng như viển vông, hão huyền của ta mà chẳng bao giờ chế giễu, nhạo báng ta hay thấy sốt ruột vì mất thời gian của họ.

Ở bên người ấy ta thật sự được là chính mình, không có ngại ngùng, sợ hãi hay lắng lo vì những vụng dại, ngốc nghếch, hay quá ngây ngô vì những niềm vui bất tận rất trẻ con. Bên tri kỷ ta thấy mình mạnh mẽ và an yên, được thỏa thuê bày tỏ nỗi niềm và lâng lâng niềm hạnh phúc.

Tri kỉ – cho ta mượn một bờ vai ấm áp để tựa, lẳng lặng nghe ta tâm sự cho vơi nỗi buồn, động viên, dỗ dành ta… Dù ở trong bất kỳ hoàn cảnh nào, tri kỷ cũng luôn ở bên ta, giúp ta vượt qua mọi khó khăn, sóng gió trong cuộc sống.

Tri kỷ chẳng có gì chung với ta, ngoài kỷ niệm chung, sở thích chung. và sự đồng cảm sâu sắc về tâm hồn và cảm nhận cuộc sống. Nhưng ta luôn cảm thấy ấm áp, bình yên khi nghĩ về người, khi được ở bên và trò chuyện cùng người ấy.

Tri kỷ là một người mà không phải lúc nào chúng ta cũng có thể tìm được, họ ẩn rất sâu như chính bí mật của riêng mỗi người.

Những người là tri kỷ của nhau thường có một sự kết nối tâm hồn sâu sắc, luôn cảm thấy dường như ta đã quen nhau từ rất lâu trước đó, có thể thân và hiểu nhau đến mức đọc thấy suy nghĩ của nhau dù họ chẳng bao giờ nói ra.

Chỉ một cái ôm chân thành, hai bàn tay siết chặt và cùng làm những điều nhỏ nhặt cũng đã đủ thấy vui. Chẳng cần nói cũng chẳng cần cười, chẳng cần buồn cũng chẳng cần vui, chỉ cần thở thôi và cảm nhận cũng đủ để hiểu được suy nghĩ và tư duy của đối phương.

Bởi vì tri kỷ là thứ tình cảm vô định hình… Cái mà ta gọi là trên tình bạn nhưng lại thi vị hơn cả tình yêu!

Lời kết: Tri kỷ là món quà quý giá, là bí mật ngọt ngào trong tim, dịu dàng và đẹp đẽ như ánh sáng thuần khiết tinh khôi có khả năng chữa lành mọi vết thương. Có một người gọi là Tri kỷ trong đời, giống như ta đã có trong tay cả thế gian yên bình. Tuyệt vời và lạ kỳ thật!

9 Câu Trích Dẫn Sẽ Làm Thay Đổi Cuộc Đời Một Người Phụ Nữ Thông Minh / 2023

Các cô gái à, bởi vì mình luôn gắn mác trên người là phái yếu nên đôi lúc sẽ bị thiệt thòi phải không? Chính vì vậy để khẳng định bản thân của mình bạn phải cố gắng rất nhiều và đó là cả một quá trình dài. Nhưng bạn đã biết đến 9 câu trích dẫn này chưa? Biết đâu đó khi đọc xong và ngẫm nghĩ bạn lại cảm thấy hạnh phúc về những quyết định trong tương lai.

“Những cô gái hạnh phúc luôn là những cô gái đẹp nhất.” – Audrey Hepburn

Chúng ta luôn ngưỡng mộ những cô gái có vẻ ngoài lộng lẫy xinh đẹp nhưng có ai biết được đằng sau lớp hào nhoáng ấy là một con người đau khổ tột cùng. Trái hẳn lại với một số người đã dùng nụ cười hạnh phúc của mình thay cho những thứ trang sức đắt tiền trang trí lên người. Vẻ đẹp của một người con gái được làm nên bởi thái độ sống hằng ngày của họ.

“Tôi chẳng bận tâm bạn nghĩ gì về tôi. Tôi chẳng nghĩ gì về bạn hết” – Coco Chanel

Đã là miệng đời thì bạn chẳng thể cấm cản người khác nói hay nghĩ gì về mình nhưng đó là vấn đề của họ, bạn chẳng việc gì phải bị ảnh hưởng cả. Hãy cứ sống theo cách bạn nghĩ là tốt nhất và học cách đối diện với những thành kiến từ bên ngoài.

“Khôn ngoan là biết những gì mình nên nói, biết khi nào nên nói và khi nào nên thôi”

Lời nói như một con dao hai lưỡi, bạn không bao giờ lường trước được khi nào nó sẽ quay lại “cứa” bạn vài nhát. Dù là vô ý hay cố tình thì trường hợp “tai nạn vạ miệng” vẫn xảy ra hằng ngày. Chính vì thế, biết giữ mồm giữ miệng cũng là một bí kíp làm nên thần thái của một người phụ nữ đấy.

“Đừng hạ mình xuống tầm của kẻ khác – Hãy hạ gục họ bằng sự tử tế của bạn!”

Cơn giận sẽ đánh cắp đi lý trí của mỗi con người. Khi ai đó làm tổn hại đến mình bạn chỉ muốn trả lại những gì họ làm để thỏa mãn bản thân. Thay vì để cơn giận “nhấn chìm” bản thân thì bạn nên bình tĩnh ngẩng cao đầu và giữ sự tử tế, đừng cố hạ thấp mình để như một con rối diễn lại trò đùa của kẻ đó.

“Nếu bạn cố nói với người khác bạn là người thế nào, thì đó chẳng phải là bạn đâu” – Magaret Thatcher

Đừng cố cho người khác thấy con người của mình bằng lời nói mà hãy thể hiện qua cách hành xử khôn ngoan. Họ có thật sự tôn trọng bạn hay không chỉ có bạn mới chứng minh được, vì thế lời nói chỉ là phương tiện giao tiếp, không phải là công cụ thể hiện.

“Cuộc sống độc thân thật ra không tồi một chút nào”

Đừng lo lắng hay lao vào công cuộc tìm kiếm khi mọi người xung quanh đều có đôi có cặp. Hãy cứ hưởng thụ khoảng thời gian tự do trước mắt để đến một ngày khi đã thực bị “vào lồng” sẽ nhớ nhung tháng năm tuổi trẻ. Có tỉ thứ đáng để thử hơn là yêu lầm yêu vội đó các bạn à.

“Hãy vui lên, chuyện đâu rồi sẽ vào đó cả thôi”

Có những thời điểm mọi chuyện ập đến quá nhanh bạn không thể nào kiểm soát được và tưởng chừng sắp gục ngã đến nơi. Nhưng hãy nhớ rằng mọi chuyện rồi đâu sẽ vào đó. Khó khăn không thể tự qua đi nếu bạn bất động chờ nó “dằn xéo”. Đừng quá bi kịch hóa vấn đề, cứ nhẹ nhàng, bình thản tiếp nhận vì giờ đây có hốt hoảng thì vẫn không làm chuyện này biến mất được chỉ tăng thêm độ rối rắm. Sớm muộn mọi chuyện cũng sẽ ổn mà thôi, hãy cứ tin là như vậy.

“Đừng vội thanh minh, sự thật tự nó sẽ phơi bày. Những gì người ta nói là sự phản chiếu của chính con người họ, chứ chẳng phải bạn đâu”

Sự thật là sự thật, không dễ gì bị bẻ gãy bởi miệng lưỡi thế gian. Cách hành xử và lời nói chính là tấm gương phản chiếu rõ nhất về con người. Vì vậy, trước những lời thị phị bạn không cần phải cố gắng thanh minh nếu điều đó là vô ích, sự thật sẽ tự khẳng định mình.

“Dịu dàng không phải nhu nhược, dịu dàng mà vẫn giữ được sự cương quyết, vững vàng khi cần thiết là bí ẩn của người phụ nữ”

Ai bảo phụ nữ là yếu mềm không có chính kiến. Họ là sinh vật đủ thông minh để biết thế nào là “lạc mềm buộc chặt”. Và khi nào cần vững vàng trước lập trường của mình.

Phụ nữ luôn phải khẳng định bản thân mình để được tôn trọng, để có những quyền lợi hơn. Những câu trích dẫn trên hy vọng sẽ giúp được các bạn phần nào trong việc làm nên nét đẹp cư xử của bản thân.

(Nguồn: Internet)

Nguyễn Du Viết Về Hàn Tín / 2023

Hàn Tín là một nhân vật lịch sử Trung Quốc, được người đời các nước Á Đông bàn luận nhiều nhất. Hàn Tín đem tài trí giúp Lưu Bang thu đoạt thiên hạ. Một vị Nguyên soái mưu trí bách chiến bách thắng, đánh bại Hạng Vũ, bậc anh hùng sức mạnh vô song, không ai không bảo Hàn Tín là một nhân tài. Nhưng người thì biện luận Hàn Tín là bậc anh hùng, kẻ thì gọi là bậc cơ xảo. Làm nên cơ nghiệp cho Hán Cao Tổ nhưng khi thành công rồi thì bị vu cáo làm phản, tội danh vu vơ, bị giáng chức, bị Lưu Bang mượn tay vợ Lã Hậu giết cả ba họ, bị xẻ thịt cho chó ăn. Mọi người đều ngậm ngùi cho số phận bi thảm của Hàn Tín và các công thần gầy dựng nhà Hán.

Nguyễn Du có hai bài thơ viết về Hàn Tín, Lê Quý Đôn cũng viết một bài, vua Trần Anh Tông cũng nói về Hàn Tín. Ta thử tìm xem các bậc thi hào nước ta luận bàn thế nào về nhân vật Hàn Tín.

Qua sông Hoài nhớ Hoài Âm Hầu

(Nhất Uyên dịch thơ)

Nguyên tác phiên âm Hán Việt:

Độ Hoài hữu cảm Hoài Âm Hầu

Hàn Tín đầu quân Sở Vương được Phạm Tăng tiến cử cho Hạng Vũ, nhưng Hạng Vũ xem thường chỉ phong làm Chấp kích lang, chức vác kích theo hầu, Hàn Tín có dâng điều trần mấy lần nhưng không được dùng. Hàn Tín bỏ Sở về Hán được Hạ Hầu Anh, Tiêu Hà, Trương Lương tiến cử, lúc đầu Lưu Bang nghi ngại chỉ dùng vào chức Liên Ngao coi kho, sau đó chức Tri túc Đô úy giữ nhiệm vụ thuế vụ, tài chánh, Hàn Tín làm tròn nhiệm vụ xuất sắc, nhưng vẫn thấy chưa xứng đáng tài năng ông lập mưu bỏ đi, Tiêu Hà đuổi theo rước về, lại tiến cử Lưu Bang mới dùng làm Nguyên Soái. Tín lập nhiều công trạng, đánh bại Sở Bá Vương, thống nhất Trung Quốc. Hán Cao Tổ đưa Hàn Tín vào hàng đệ nhất công thần cùng với Trương Lương và Tiêu Hà gọi là Tam Kiệt. Được phong làm Tề Vương rồi Sở Vương.

Lúc trẻ Hàn Tín đi câu cá dưới thành, bữa no bữa đói gặp bà Phiếu Mẫu (Xiếu Mẫu) cho ăn bữa cơm. Lúc làm Sở Vương, Tín vời Phiếu Mẫu tới đền ơn nghìn vàng (Ngàn vàng báo đáp bữa thanh bần). Hàn Tín có nói: “Vua Hán trao ấn Nguyên soái cho ta, cấp cho mấy vạn quân, cởi áo cho mặc, nhường cơm cho ăn, ta nói điều gì vua đều nghe, bàn kế gì vua đều dùng, nên ta mới được thế này” (Tôi chúa năm năm thật hiểm thâm, Sẻ áo nhường cơm ơn đức bạc). Câu thơ này nhắc lại lời Hàn Tín. Câu thơ có hai nghĩa, ân nghĩa nhà vua Lưu Bang thật thâm sâu, nhưng cũng có nghĩa là thật thâm hiểm, khi cần thì nhường cơm sẻ áo, khi đạt được cơ đồ thì ra tay diệt trừ không thương tiếc. Hiểu nghĩa là thâm hiểm, mạch văn thông suốt với câu sau “treo cung giết chó”. Câu nói của Phạm Lãi trong Sử Ký Tư Mã Thiên bàn về Việt Vương Câu Tiễn: “Phi điểu tận lương cung tàng, giáo thỏ tử, tu cẩu phanh”. Chim bay hết thì cung tốt bị giấu đi, thỏ chết thì chó săn bị làm thịt. Nói về Câu Tiễn có tướng khi gian khổ thì cùng nhau, khi thành công thì giết hại công thần Văn Chủng. Phạm Lãi biết trước nên khi thành công, từ quan đi ngao du Ngũ Hồ. Các ông vua dựng nghiệp thời quân chủ, khi thành tựu sự nghiệp thường sợ, nghi ngờ các công thần tài cao hơn mình, không trung thành sẽ cướp ngôi vua, nên ra tay trước. Hàn Tín trong cảnh này. Tương truyền khi Hàn Tín bị tru di tam tộc, hai người bạn là Tiêu Hà và Khoái Triệt giấu nàng hầu của Hàn Tín đang có mang trong rừng núi khe động phương nam, sau này họ Hàn mới còn nòi giống nhưng đổi thành họ Vi tức một nửa chữ Hàn. Nhà thơ Vi Thùy Linh có lẽ là dòng dõi Hàn Tín lẫn trốn trong khe động Bách Việt. Núi sông hai nhà Hán, Đông Hán và Tây Hán đã thay đổi với thời gian xưa nay. Qua bến sông Nguyễn Du ngậm ngùi nhớ lại việc cũ. Mây trôi tan tác, cỏ úa tàn bao trùm đất Hoài Âm tỉnh Giang Tô.

Nguyễn Du đi qua nơi Hàn Tín luyện quân, chua xót cho thân phận Hàn Tín: Trăm vạn cờ xí vượt sông Hoàng Hà lên phía bắc, Dưới đất Yên còn có gươm , giáo chôn vùi. Việc đã xa xôi trải qua hai ngàn năm. Còn ở bên thành một bãi cát bồi mênh mông. Cùng hàng với bọn Phàn Khoái. Phàn Khoái anh em bạn rể với Lưu Bang, là tướng tiên phong của Hàn Tín. Sau bị giáng từ Sở Vương xuống làm Hoài Âm Hầu do sự nghi kỵ của Lưu Bang, Hàn Tín oán giận bực bội mình ngang hàng với Chu Bột, Quán Anh. Tín qua chơi nhà tướng quân Phàn Khoái, Khoái quỳ lạy và tiễn ra cửa, xưng là thần và nói “Đại Vương lại chịu quá bộ đến nhà thần sao? Tín cười mà rằng: “Ta nay hóa ra ngang hàng với bọn Khoái.” (Sử Ký). Trước mặt vua Hán Cao Tổ, hỏi về tài năng các tướng. Cao Tổ hỏi “Như ta có thể cầm được bao nhiêu quân?” Tín đáp: “Bệ hạ chẳng qua chỉ cầm được mười vạn.” Hỏi: “Thế còn nhà ngươi cầm được bao nhiêu?” “Thần thì càng nhiều quân càng tốt.” Lúc bắt Tín, Cao Tổ cười nói: “Càng nhiều càng tốt sao lại bị ta bắt?” Hàn Tín đáp: “Bệ hạ không thể cầm quân; nhưng giỏi chỉ huy các tướng, vì vậy nên Tín mới bị bệ hạ bắt.” (Sử Ký Tư Mã Thiên) Khá thương cho ông, phụng sự sơn hà Hán quốc trải qua mười năm. Nhưng lời thề đền đáp hậu hĩ cho công thần của Hán Cao Tổ chỉ có bọn Giáng, Quán (Chu Bột, Quán Anh) được hưởng mà thôi.

Chỗ Hàn Tín luyện quân

(Nhất Uyên dịch thơ)

Nguyên tắc phiên âm Hán Việt:

Hàn Tín giảng binh xứ

Lê Quý Đôn (1726-1784) người làng Diên Hà, huyện Diên Hà Trấn Sơn Nam (Nay là thôn Phú Hiến, huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình) 17 tuổi đỗ Giải Nguyên thi Hương, 26 tuổi đỗ Hội Nguyên và thi Đình đỗ Bảng Nhãn (đệ nhất giáp tiến sĩ, khoa này không lấy Trạng Nguyên) được giao nhiều trọng trách trong triều ngoài trấn. Ông là một nhà Bách Khoa nước ta để lại gần 40 bộ sách.

Đi sứ Trung Quốc, qua Hoài An, ông có thăm đài câu cá của Hoài Âm Hầu Hàn Tín, lúc còn hàn vi.

Ở Hoài An thăm đài câu cá Hoài Âm Hầu

(Nhất Uyên dịch thơ)

Nguyên tác phiên âm Hán Việt:

Trú Hoài An phỏng Hoài Âm Hầu điếu đài

Lê Quý Đôn nghe nói đó là nơi câu cá xưa kia của Hàn Hầu. Nghĩ đến chuyện cũ lòng cảm khái bèn tìm đến Hoài An, gần huyện Hoài Âm, tỉnh Giang Tô, là đất phong của Hàn Tín, cũng là quê hương Hàn Tín. Nơi đây khi còn hàn vi ông từng câu cá để mưu sinh. Người đời sau có dựng một cái đài nhỏ để ghi nhớ dấu tích.

Trời đất mênh mang người anh hùng xa khuất. Sông núi lờ mờ lời thề xưa đã nguội lạnh. Khi phong tước công hầu cho các công thần vua Hán Cao Tổ có đọc lời thề: “Dù cho sông Hoàng Hà cạn đi chỉ còn như cái đai áo, núi Thái Sơn mòn đi chỉ còn như hòn đá mài, thì đất phong vẫn còn đó, để lại cho con cháu muôn đời sau.” Thế mà vài năm sau, Hàn Tín bị giết tru di tam tộc, tài sản đất phong đều bị tịch thu, nhờ bạn bè che chở, còn sót một người vợ lẽ mang thai sinh con trai phải lẩn trốn về khe ộng phương Nam, phải đổi họ Vi, mới còn giòng giống.

Du khách vô tình ca bài “Kích trúc” gõ vào trúc mà hát, trúc là một nhạc khí thời cổ. Thời Chiến Quốc, khi tiễn Kinh Kha sang Tần hành thích vua Tần Thủy Hoàng, Cao Tiệm Ly gõ trúc, Kinh Kha hát hòa theo “Tráng sĩ một đi không trở lại” sau đó qua sông Dịch. Việc hành thích không thành, đúng như lời Kinh Kha hát. Lê Quý Đôn dùng hai chữ “kích trúc” để gợi lên số phận bi thảm của Hàn Tín.

Khi Hàn Tín bị buộc tội mưu phản, rồi tru di tam tộc. Hàn Tín hối hận khi xưa đã lên đài nhận tước phong, coi đó là bước đầu để gánh chịu những tai họa sau này.

Những kẻ ở đất Nam Xương hay Tứ Thượng đều là đình trưởng. Khi còn hàn vi Hàn Tín phải nương nhờ một tên đình trưởng. Trung Quốc ngày xưa trên đường cái quan cứ 10 dặm có một cái đình lớn gọi là trường đình, 5 dặm có một cái đình nhỏ là đoãn đình, trên bến sông có giang đình. Mỗi đình, có nơi nghỉ ngơi, có vài người phu trạm, nuôi năm ba con ngựa, có ống lò để đốt khói phân chồn làm ám hiệu, bình thường công việc chạy công văn, giấy tờ, hay hiệu lệnh, truyền hịch các quan sai xuống; phu trạm mang công văn đến trạm tới, thì trạm ấy đình trưởng cho phi ngựa chạy tiếp. Đình trưởng còn coi cả việc canh phòng, bắt cướp vặt, bảo đảm an toàn đoạn đường mình phụ trách. Ở bến sông, thì giang đình có vài chiếc thuyền để đưa công văn hay đưa quan chức qua sông. Người chỉ huy trường đình hay giang đình được gọi là đình trưởng. Người đình trưởng giang đình sông Ô Giang đã đón Hạng Vũ, đưa qua sông, là người có thuyền duy nhất nơi này. Nếu Hạng Vũ qua sông thì sẽ thoát về Giang Đông vì quân Hán đuổi theo không có thuyền khác để qua sông; thế mà Hạng Vũ không qua để mang danh, danh tướng bại trận, ông tự tử.

Khi cơ hàn, Hàn Tín nương nhờ một đình trưởng ở đất Nam Xương, tên này đối xử với Hàn Tín rất khắc bạc. Về sau Hàn Tín giúp Lưu Bang làm nên nghiệp lớn thành vua Hán Cao Tổ. Lưu Bang cũng vốn xuất thân là một đình trường đất Bái (tức Tứ Thượng hoặc Tứ Thủy, còn gọi là Bái Thượng) ở phía Đông huyện Bái, tỉnh Giang Tô. Kết cuộc Lưu Bang cũng đối xử với Hàn Tín bạc bẽo không kém. Bị tố giác chứa chấp bạn là tướng Sở, Chung Ly Muội. Hàn Tín chặt đầu Chung Ly Muội dâng vua Hán. Hán Cao Tổ lại giả vờ đi chơi đầm Vân Mộng đến thăm bất ngờ rồi sai võ sĩ bắt Hàn Tín, bỏ vào cũi cho theo sau xe vua. Nếu Hàn Tín có tội ắt là Lưu Bang phải giết ngay, đằng này Hàn Tín vô tội nên Lưu Bang mới ban lệnh đại xá thiên hạ và giáng Hàn Tín từ tước vương còn tước hầu. Sau đó lại mượn tay Lã Hậu lại vu oan cấu kết với Trần Hy và tru di tam tộc.

Thuở hàn vi, Hàn Tín câu cá không đủ nuôi thân bà phiếu mẫu cho cơm ăn, đã là một điều hổ thẹn cho một thanh niên, nhưng vác một thanh gươm mà chịu chui qua háng một anh hàng thịt giữa chợ, thật là một điều sỉ nhục, xưa nay chẳng có bậc anh hùng nào làm như Hàn Tín cả. Trong Thủy Hử, các anh hùng Lương Sơn Bạc gặp trường hợp như thế, thì giết chết kẻ thách mình và trốn lên núi thành cướp núi, để tránh quan quân truy nã. Hàn Tín lúc đem thân làm tôi cho Hạng Vũ, nhận chức Chấp Kích lang, người vác kích theo hầu. Bỏ Sở về Hán Lưu Bang cho chức Liên Ngao, chức Tri túc Đô úy cũng không hề mặc cảm, vui vẻ làm tròn nhiệm vụ. Có thể nói Hàn Tín có một sức chịu đựng nhẫn nại tuyệt độ, hơn cả người bình thường. Không thấy nói Hàn Tín học với ai, đọc được sách binh thư nào, nhưng qua cách dùng bình ta thấy Hàn Tín thuộc làu sách Lục Thao, Tam Lược, Binh Thư của Tôn Vũ, “không cần nhìn vào sách ngồi đọc một lược không sai sót một chữ nào, lại đem nhâm, cầm, độn giáp ra nói, miệng như nước chảy mây trôi, chẳng bao giờ dứt”.

Hàn Tín có những sáng tạo riêng mưu lược của mình, như trong lời nói với Thừa Tướng Tiêu Hà (Hán Sở Tranh Hùng tr 157):

Tiêu Hà hỏi:

– Nước nhà an nguy, quân cơ lợi hại đều do người làm tướng cả, vậy hiền sĩ cho biết đạo làm tướng phải thế nào?

– Bẩm Thừa tướng, Đạo làm tướng trước trước nhất phải có năm tài và tránh mười lỗi: Năm tài là: Trí, Nhân, Tín, Dũng, Trung. Trí thì biết cẩn thận, Nhân thì biết thương người, Tín thì không sai hẹn, Dũng thì không ai dám phạm, Trung thì không ở hai lòng. Còn mười điều lỗi: một là cậy cái dũng khinh thân mình, hai là gặp việc gấp thì nóng nảy, thiếu cẩn thận, ba là gặp lợi thì ham, bốn là vì lòng nhân không dám giết người, năm là ỷ lại sức mình không biết lo xa, sáu là tin mà không phòng, bảy là không chịu thu thập ý kiến mọi người, tám là việc đáng gấp mà do dự, chín là thiên vị thiếu công bằng, mười là lười biếng, chỉ muốn sai người. Nếu có đủ năm tài và tránh được mười lỗi ấy tất là tướng giỏi.

Tiêu Hà hỏi: – Hiền sĩ xem các tướng bây giờ thế nào?

Hàn Tín đáp: – Nếu Tín tôi làm tướng thì khác hẳn các tướng thời bây giờ. Tất cả đều theo như binh pháp, lấy văn mà dùng, lấy vũ mà định, động thì phát, tĩnh thì giữ. Lúc binh chưa ra thì tĩnh như núi Thái Sơn, lúc binh đã ra thì cuồn cuộn như nước sông Hoàng Hà, biến hóa như trời đất, hiệu lệnh như lôi đình. Mất có thể làm còn, yếu có thể làm mạnh, nguy có thể làm an được, cơ biến không biết đâu mà lường, quyết thắng từ ngoài nghìn dậm, binh uy không để một kẻ nào dòm ngó nỗi, muôn vạn quân, trăm nghìn tướng không chỗ nào sai lầm. Lấy Nhân mà dùng, lấy Lễ mà dạy, lấy Dũng mà khiến, lấy Tín mà thờ. Cái lối làm tướng như thế. Thừa tướng bằng lòng chăng?

Tiêu Hà thấy Hàn Tín ứng đối như nước chảy, trí tuệ thông suốt, tấm tắc khen thầm và tự nghĩ:

Hán Vương được người này thật là phúc lớn. Cái chức Phá Sở Đại Nguyên Soái trừ Tín ra không còn ai hơn nữa.

Hàn Tín dùng sách binh thư, một cách sáng tạo. Binh pháp viết: bày trận dựa lưng bờ sông không đường lui, là việc tối kỵ. Nhưng Hàn Tín cũng dựa vào binh pháp: đưa vào chổ chết thì mới sống, đặt vào chổ mất thì mới còn. Hàn Tín quân tinh nhuệ, đóng ở bờ sông thì quân này chỉ có một đường sống là phải đánh để thắng trận. Rồi thừa cơ quân Triệu kéo hết lực lượng đến đánh, Hàn Tín cho hai nghìn quân kỵ bố trí trong đêm tối lẻn vào trại quân Triệu cắm toàn cờ Hán. Quân Triệu đang đánh với quân Hán, nhìn lại thấy dinh trại mình đều có địch kỳ, ngỡ là quân Hán đã phá được Triệu, mạnh ai nấy bỏ chạy. Thế là quân Triệu hỗn loạn, đại bại, vua Triệu bị bắt sống.

Trong lịch sử Trung Quốc, Hàn Tín được xem là một Nguyên soái chỉ huy tài ba nhất. Từ việc nhỏ đến việc lớn, ông đều là người xuất sắc:

Khi làm chức Liên ngao, coi kho kiểm điểm thóc lúa, tính toán sổ sách, mau lẹ phi thường, không sai một mảy. Những người cai kho thấy Hàn Tín tính toán minh bạch đều sụp lạy thưa: Từ khi có kho đến nay, chúng tôi chưa thấy ai thần toán như ngài. Hàn Tín cho Tiêu Hà biết: Phép toán có nhiều lối, có số tiểu cửu, có số đại cửu. Nếu tinh tường các phép ấy thì dầu bốn bể năm châu cũng chỉ ở trong bàn tính đó. Trước kia vua Phục Hy chỉ có 61 quẻ, mà thiên biến vạn hóa, việc vũ trụ không thoát ra ngoài các quẻ ấy được.

Khi giữ chức Tri túc Đô Úy coi sổ sách lương tiền, thu nộp chi phí. Khi trước những quan Đô Úy đến nhận chức, hay ăn lễ các người nhà kho, nên chúng bảo thế nào thì nghe thế ấy, dân tình thán oán, mất lẽ công bằng. Nay Hàn Tín đến, trước hết ra giấy yết thị, tra xét những kẻ nhũng lạm trước kia, cách chức tất cả, rồi đưa vào những người đứng đắn, vì vậy trăm họ hoan hỉ, tranh nhau nộp thuế. Chỉ trong nửa tháng mà thuế khóa nộp hết không thiếu một đồng tiền nào.

Hàn Tín đem thân phò Hạng Vũ, được Phạm Tăng thấy tài năng, Hàn Tín cũng đã nhiều lần dâng thư điều trần nhưng Hạng Vũ không nghe, không để ý đến. Cái uy tín của một anh chàng luồn trôn giữa chợ, cái quá khứ một anh chàng cù bơ cù bất, không nuôi nổi bản thân, đã làm hại Hàn Tín, khiến cho lời nói Hàn Tín bị coi không ra gì! Nếu Hàn Tín sống đời nay, cũng không ai dám đưa Hàn Tín một anh chàng thất nghiệp, không bằng cấp địa vị, lên làm Cố vấn Thủ Tướng chính phủ, thì nói gì đến Nguyên Soái chỉ huy toàn quân đội.

Phạm Tăng quân sư của Hạng Vũ. Trương Lương, Hạ Hầu Anh, Tiêu Hà quân sư của Lưu Bang là những vị quan sát hạch thấy được tài năng và ý chí của Hàn Tín.

Hàn Tín đã chứng minh tài năng mình như lời nói với Đằng Công Hạ Hầu Anh: “Văn võ song toàn, thông hiểu vũ trụ, ra tướng vũ, vào tướng văn, trăm trận trăm thắng, lấy thiên hạ như trở bàn tay, đủ sức phá Sở Nguyên Nhung…”

Hàn Tín qua sông phá được quân Chương Hàm, bắt Ngụy Vương, giết Hạ Duyệt, phá quân Triệu chiếm được Quan Trung. Hàn Tín bách chiến, bách thắng, mưu lược có thừa. Hàn Tín dùng bao cát ngăn sông Bạch Thủy cho nước ngập thành Phế Khâu, phá quân Chương Hàm. Hàn Tín lợi dụng trận thủy bối, dồn sinh mạng tướng sĩ Hán vào thế bí, để cho tướng sĩ vì bảo vệ sinh mạng và thắng địch quân, phá hai mươi vạn quân Triệu, Hàn Tín chế ra chiến xa gỗ vây kín Hạng Vương… thật là mưu trí hơn người… Tuy nhiên Hàn Tín đã phản Lịch Sinh làm Lịch Sinh bị vất vào vạc dầu, ép Hán Vương phong mình làm Tề Vương, Hàn Tín đã biểu lộ tham vọng quyền hành rõ rệt từ lúc đó. Hàn Tín chỉ là một vị Nguyên soái chỉ huy, mưu trí đánh giặc tài giỏi, nhưng về mưu thuật chính trị, Hàn Tín tỏ ra thua kém Lưu Bang, Lưu Bang chỉ dùng chức tước quyền lực đã thoả mãn tham vọng chinh phục được Hàn Tín, cho nên Hàn Tín khi làm Tề Vương không nghe lời Khoái Kiệt chia ba thiên hạ. Nếu không thì không chắc gì Lưu Bang có thể thắng, Lưu Bang không nghe lời Trương Lương, Hàn Tín, dùng Ngụy Báo làm Nguyên Soái kết cuộc đại bại thảm hại suýt chết. Không có Hàn Tín, Hạng Vũ không bị Lưu Bang đánh bại. Hán Vương nổi giận khi nghe Hàn Tín đòi phong làm Tề Vương, nhưng sớm nghe lời Trương Lương vì biết rằng chỉ có Hàn Tín mới diệt nổi Hạng Vũ. Không có Hàn Tín, Lưu Bang không đủ tài để đưa Hạng Vũ vào thế cùng. Cái khôn khéo của Trương Lương biết Hàn Tín là kẻ ham danh vọng, phải ban cho Hàn Tín đầy đủ danh vọng thoả mãn lòng khao khát của Hàn Tín, tất Hàn Tín không đòi hỏi nữa mà trung thành với nhà Hán.

Nhiều người phê phán Lưu Bang là vị vua xảo trá nhất trong lịch sử Trung Quốc. Cái chết của Hàn Tín, chỉ nằm trong danh sách dài các công thần bị Lưu Bang Hán Cao Tổ giết: Hàn Vương Tín (dòng dõi vua Hàn, trùng tên họ với Hàn Tín), Lương Vương Bành Việt, Hoài Nam Vương Anh Bố, Yên Vương Tang Đồ, Yên Vương Lư Quán, Triệu Vương Trương Ngao, Trần Hy… Lê Quý Đôn phê phán Lưu Bang là một anh đình trưởng bội bạc, chẳng kém gì anh đình trưởng Nam Xương. Cái tội của Hàn Tín là lập nên công trạng quá to, lấn áp cả ông vua Hán Cao Tổ, khiến ông ăn ngủ không yên. Hàn Tín chưa phản bội, nhưng Lưu Bang đã lo lắng cách chi chống lại. Những tội gán cho Hàn Tín, không có bằng cớ gì rõ ràng, nếu có tội cớ gì bắt Hàn Tín trói bỏ vào cũi tù rồi giả vờ đại xá thiên hạ, rồi lại tha giáng còn tước hầu. Lưu Bang chỉ vì đề phòng đã phải tước dần quyền lực Hàn Tín. Từ Tề Vương một nơi có quyền lực một giang sơn rộng lớn, rơi xuống Sở Vương không nhiều quyền lực, rồi bị mưu giả vờ đi chơi đầm Vân Mộng, bắt trói rồi lại tha, giáng xuống hai tước còn Hoài Âm Hầu. Hán Vương nghe lời Trần Bình không thể đem quân đến bắt Hàn Tín, vì quân Hán Vương đánh không lại Hàn Tín, và đẩy Hàn Tín vào thế làm phản, trong thế yếu bị tước hết quyền lực. Hàn Tín đã chua cay khi thấy mình ngang hàng với Phàn Khoái với hai tướng Chu Bột, Quán Anh. Cuối cùng nhân loạn Trần Hy lấy cớ Hàn Tín thông đồng với Trần Hy, việc thông đồng với Trần Hy chỉ là bức thư ngụy tạo không có bằng cớ rõ ràng chi cả. Lưu Bang đã để cho vợ là Lữ Hậu ra tay tru di tam tộc và phân thây xé thịt. Xưa nay những Đệ nhất công thần thường bị rơi vào hoàn cảnh như Hàn Tín. Từ Văn Chủng đối với Việt Vương Câu Tiễn đến Lâm Bưu đối với Mạo Trạch Đông. Tại nước ta triều Lê: Nguyễn Trãi, Trần Nguyên Hãn không thoát khỏi. Triều Nguyễn theo phò vua Gia Long từ thuở khởi nghiệp một danh sách dài các công thần từ Đỗ Thành Nhân, đến Trung quân Nguyễn Văn Thành thống lĩnh toàn quân đội, Binh Bộ Thượng thư Đặng Trần Thường, Tham Hiệp Yên Quảng Trần Phúc Hiển (chồng Hồ Xuân Hương) không thoát khỏi số phận tương tự.

Vua Trần Anh Tông (1276-1320) tên húy Trần Thuyên có viết một bài thơ về Hán Cao Tổ Lưu Bang. Nhà vua vì lòng trung quân đã bênh vực Hán Cao Tổ, nhà vua cho rằng không phải Cao Tổ ơn đức bạc, mà do Hàn Tín, Bành Việt tự hại mình.

Hán Cao Tổ

Pha Tần, diệt Hạng cứu sinh linh, Sai khiến anh hùng nghiệp lớn thành. Đâu phải nhà vua ơn đức bạc, Hàn, Bành làm chết lấy Hàn, Bành.

(Bản dịch Nguyễn Đổng Chi)

Nguyên tác phiên âm Hán Việt:

Hán Cao Tổ

Tru Tần diệt Hạng cứu sinh linh, Giá ngự anh hùng đại nghiệp thành. Bất thị Cao Hoàng ân đức bạc, Hàn, Bành chung tự khí Hàn Bành.

(Thơ Văn Lý Trần tập I chúng tôi KHXH Hà Nội 1989 tr 570)

Mời xem video:

Bạn đang xem bài viết Cuộc Đời Chân Thực Của Hàn Tín: Thành Bại Bởi Một Tri Kỷ, Tồn Vong Dưới Tay Hai Phụ Nữ / 2023 trên website Boxxyno.com. Hy vọng những thông tin mà chúng tôi đã chia sẻ là hữu ích với bạn. Nếu nội dung hay, ý nghĩa bạn hãy chia sẻ với bạn bè của mình và luôn theo dõi, ủng hộ chúng tôi để cập nhật những thông tin mới nhất. Chúc bạn một ngày tốt lành!